ΓΑΓΓΛΙΟ ΠΑΡΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑ ΓΟΝΥ ΑΡΘΡΩΣΗ

Κλινική εικόνα:

 Γυναίκα , ηλικίας 70 ετών προσέρχεται στο νοσοκομείο μας αναφέροντας διόγκωση στην περιοχή του γόνατος και τοπικό άλγος , επιδεινούμενα από μηνών.
Κατά την αντικειμενική εξέταση, επισκοπικά ήταν σαφής η διόγκωση επί τα εντός της  (ΑΡ) κατά γόνυ άρθρωσης ενώ κατά την ψηλάφηση αναγνωρίσθηκε επώδυνη μάζα στην αντίστοιχη περιοχή.
Η εργαστηριακή διερεύνηση περιέλαβε απλές ακτινογραφίες, αξονική τομογραφία και ανοικτή βιοψία.

Απεικονιστικά ευρήματα:

Η α/α γονάτων ανέδειξε ευμεγέθη, σαφών ορίων σκίαση στην έσω επιφάνεια του (ΑΡ) γόνατος και περιοστική αντίδραση κατά τον έσω μηριαίο και κνημιαίο κόνδυλο.
Η CT ανέδειξε κυστικής μορφολογίας μόρφωμα επί τα εντός της κατά γόνυ άρθρωσης, με διαφραγμάτια όπως επίσης περιοστική αντίδραση καλοήθους μορφολογίας και σκληρυντική αλλοίωση του εγγύς τμήματος του μηρού. Οστεοπόρωση τύπου Shüdek ήταν επίσης εμφανής.

Συζήτηση:

Γάγγλιο
Λεπτοτοιχωματική κύστη πλήρης βλεννώδους περιεχομένου, που εξορμάται από τενόντιο έλυτρο, αρθρικό θύλακο και οστά υπό χόνδρο, αφοριζώμενη από επίπεδα ατρακτοειδή κύτταρα. Απαντάται συχνά στις περιοχές γύρω από τις άκρες χείρες και τους πόδες, συχνότερα δε, στον καρπό.

Αρθρική κύστη
Από πολλούς χρησιμοποιείται ως συνώνυμο του γαγγλίου, βρίσκεται σε συνέχεια με τον αρθρικό θύλακο και περιβάλλεται από αρθρικά κύτταρα.

Γάγγλιο μαλακών μορίων
Κυστική ογκόμορφη αλλοίωση συνήθως σε επαφή με τενόντιο έλυτρο.
Προέλευση: αρθρική κήλη ή συνάθροιση μικρότερων κύστεων που σχηματίζονται από βλεννώδη εκφύλιση του περιαρθρικού συνδετικού ιστού.
Κλινικά ευρήματα: μονοεστιακό ή πολυεστιακό οίδημα .
Θέση: εξορμάται από τένοντες, μύες, μηνοειδή χόνδρο.
Απεικονίζεται ως μάζα εκ μαλακών μορίων με επιφανειακή οστική απορρόφηση παρατηρείται δε, περιοστική αντίδραση
Η αρθρογραφία μπορεί να δείξει επικοινωνία με την άρθρωση ή με το τενόντιο έλυτρο.
Η μαγνητική τομογραφία χρησιμοποιείται για την αναγνώριση της άρθρωσης ή του τένοντα απ’ όπου προέρχεται το γάγγλιο αλλά και για τον αποκλεισμό νεοπλάσματος των μαλακών μορίων.
Παρουσιάζεται σαφών ορίων αλλοίωση με χαμηλής έντασης σήμα στην Τ1 ακολουθία και υψηλής έντασης σήμα στην Τ2 ακολουθία. Τα διαφραγμάτια όταν υπάρχουν διαχωρίζονται πολύ καλύτερα στην Τ2 ακολουθία λόγω του εντόνου σήματος του περιβάλλοντος υγρού.

Ενδοοστικό γάγγλιο
Καλοήθης, υπό το χόνδρο, ακτινοδιαφανής αλλοίωση χωρίς την παρουσία εκφυλιστικής αρθρίτιδας.
Κλινικά εκδηλώνεται με ήπιο τοπικό άλγος σε άτομα της μέσης ηλικίας.
Προέλευση:
α) βλεννώδης εκφύλιση του ενδοοστικού συνδετικού ιστού πιθανώς λόγω τραυματισμού ή ισχαιμίας.
β) διείσδυση παραοστικού γαγγλίου εντός του υποκείμενου οστού.
Αποτελεί κύστη που περιβάλλεται από ινώδη ιστό και περιέχει ζελατινώδες υλικό.
Θέση: επίφυση μακρών οστών (έσω σφυρό, κεφαλή μηριαίου οστού, κεντρικότερα η κνήμη, οστά καρπού), υποαρθρικά επίπεδα οστά (κοτύλη).
Απεικονίζεται ως καλά αφοριζόμενη μονήρης κυστική αλλοίωση της τάξεως των 0.6-6 εκ. με σκληρυντικά όρια. Δεν υπάρχει επικοινωνία με την άρθρωση. Παρουσιάζει αυξημένη συγκέντρωση του ραδιοφαρμάκου στο σπινθηρογράφημα (σε ποσοστό 10%).
Δ.Δ : μετατραυματική κύστη ή κύστη εκφυλιστικής αιτιολογίας.


Περιοστικό γάγγλιο
Κυστική δομή με γλοιώδες /βλεννώδες περιεχόμενο
Πολύ σπάνια οντότητα.
Ηλικία εμφάνισης: 39-50 έτη, με μεγαλύτερη συχνότητα στους άνδρες.
Κλινικές εκδηλώσεις: οίδημα, ήπια τοπική ευαισθησία.
Εντόπιση: μακρά σωληνοειδή οστά των κάτω άκρων.
Παρατηρείται διάβρωση του φλοιού και περιοστική αντίδραση χωρίς την παρουσία ενδοοστικής αλλοίωσης.
CT: καλώς αφοριζόμενη μάζα μαλακών μορίων σε επαφή με τον οστικό φλοιό, με υγρό περιεχόμενο.
MRΙ: ομοιογενής αλλοίωση, ίσης έντασης σήματος με τους μύες στην Τ1 ακολουθία
ομοιογενής αλλοίωση , αυξημένης έντασης σήματος ως προς το λίπος στη Τ2 ακολουθία.
Χωρίς διαφραγμάτια (δ.δ από το γάγγλιο των μαλακών μορίων)
Δ.Δ: από περιοστικό χόνδρωμα χωρίς αποτιτάνωση του στρώματος, φλοιϊκό δεσμοειδές, υποπεριοστική ανευρυσματική κύστη, οξύ οστικό αιμάτωμα (τραυματισμός, δυσκρασίες), υποπεριοστικό απόστημα (εμπλέκεται ο παρακείμενος μυελός των οστών).
-η λαχνοοζώδης υμενίτις η οποία παρουσιάζεται σαν εξωαρθρικό οίδημα των μαλακών μορίων, κλινικά μπορεί να εκληφθεί ως γάγγλιο. Ενδομυϊκή αιμορραγία μπορεί να μιμηθεί, κλινικά επίσης, την παρουσία αρθρικού γαγγλίου-.
Αντιμετώπιση: χειρουργική αφαίρεση με πιθανότητες υποτροπής.
 

Βιβλιογραφία

Wolfrag Dähnert: Radiology Review Manual.